بسمه تعالی
دستورالعمل اصول اخلاق حرفهای اعضاء سازمان
اصول اخلاقی هر حرفه بیانگر ارزشهای پایدار و محوری اعضای آن حرفه در ارتباط با جامعه و گروههای ذیحق و ذینفع آن حرفه میباشد و لازم است با اعتلای اخلاق حرفهای در جهت حقوق و صیانت از جامعه و گروههای ذیحق کوشش نموده تا ضرر و زیانهای احتمالی ناشی از عملکرد حرفهای اعضا به حداقل ممکن برسد.
اعضای حقیقی و حقوقی سازمان بایستی در چهارچوب اصول اخلاقی روشن و شفاف که رعایت آنها موجب توسعه و کمال آنان و ارتقاء حرفه مهندسی بخش کشاورزی میگردد فعالیت کنند.
لذا کلیه اعضای حقیقی و حقوقی سازمان با پایبندی به میثاق اخلاق حرفهای که در بدو عضویت آنرا پذیرفتهاند، مکلفند در انجام فعالیتهای مهندسی بخش کشاورزی در قبال جامعه بهرهبرداران، کارفرمایان، سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی و اعضاء آن موارد زیر را رعایت کنند:
ماده 1- تعاریف:
- اصول بنیادین اخلاق حرفهای: اصول و ارزشهای اخلاقی است که جنبه آرمانی دارند و دستیابی و تحقق آنها در سایه تلاش و مراقبت حاصل میشود.
- معیارهای اخلاق حرفهای: حداکثر سطح اخلاقی رفتار حرفهای است که سازمان تحقق آن را ممکن میداند و برای تحقق آن کوشش مینماید.
- دستورات اخلاق حرفهای: حداقل سطح اخلاق حرفهای است که عدول از آنها موجب تنبیه انضباطی میشود.
- سازمان: عبارت اختصاری است که بجای سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی جمهوری اسلامی ایران استفاده میشود.
- سازمان استان: عبارت اختصاری است که بجای سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان استفاده میشود.
- عضو سازمان: شامل اعضای حقیقی و حقوقی سازمانهای استان میباشد.
ماده 2- اصول اخلاق حرفهای اعضای سازمان در راستای تعهدات آنان به موارد اساسی زیر است.
1- تعهد نسبت به رعایت شئونات اسلامی و فرهنگ عمومی کشور
2- تعهد نسبت به منابع ملی، حفظ و پایداری محیط زیست، حفاظت از منابع پایه تولید و مصرف بهینه نهادههای کشاورزی
3- تعهد نسبت به منابع و صرفه و صلاح کارفرمایان و افرادی که از خدمات فنی تخصصی بهرهمند میگردند.
4- تعهد نسبت به حفظ حقوق دیگر اعضاء و متخصصین بخش
5- تعهد نسبت به حفظ حقوق کارکنان و شرکاء خود
ماده 3- ارزشها:
- صداقت و درست کاری: عضو سازمان در ارائه خدمات فنی تخصصی خود باید صادق و درستکار باشد.
- بیطرفی: عضو سازمان در ارائه خدمات فنی تخصصی خود باید بیطرف باشد و اجازه ندهد هیچگونه پیش داوری، جانبداری، تضاد منافع یا نفوذ دیگران بیطرفی وی را در ارائه خدمات مخدوش کند.
- امانتداری: عضو سازمان نباید اطلاعات محرمانهای را که در جریان خدمات فنی تخصصی خود بدست میآورد مورد سوء استفاده قرار دهد و یا افشا کند. مگر در موارد قانونی
- صلاحیت حرفهای: عضو سازمان باید خدمات فنی تخصصی خود را متناسب با شرایط مندرج در گواهی تشخیص صلاحیت و رتبهبندی با دقت و شایستگی و جدیت انجام دهد و از ورود به فعالیتهایی که در تخصص یا صلاحیت حرفهای وی نمیباشد خودداری کند.
- ارتقاء توانمندی حرفهای: عضو سازمان مکلف است همواره دانش و مهارت فنی تخصصی خود را ارتقاء داده و تلاش نماید به آخرین تحولات و یافتههای علمی و تخصصی در سطح معیارهای پیشرفته جهانی جهت تحقق توسعه پایدار بخش دست یابد تا ارائه خدمات وی قابل قبول باشد.
- رفتار حرفهای: عضو سازمان باید به گونهای رفتار و عمل کند که با حسن شهرت حرفهای همراه باشد و از انجام اعمالی که ممکن است اعتبار حرفهای وی را خدشهدار نماید اجتناب کند.
- پای بندی به منافع ملی و محیط زیست: عضو سازمان بنا به ماهیت کار خود همواره باید منافع ملی و حفاظت از منافع پایه تولید و محیط زیست را بر منافع خود و کارفرما ترجیح دهد.
- صرفهجوئی: عضو سازمان در ارائه خدمات فنی تخصصی خود باید استفاده بهینه از منابع را مورد توجه قرار دهد.
ماده 4- عضو سازمان در راستای تعهد اخلاقی خود در رابطه با منافع عموم در ارائه خدمات فنی تخصصی باید اطمینان حاصل کند که استانداردهای متداول خدمات فنی و تخصصی و کیفیت آن رعایت شده است.
ماده 5- عضو سازمان در روند ارائه خدمات فنی تخصصی در عرصههای تولید در صورت مشاهده مواردی که منافع عموم، سلامت محیط زیست و منابع پایه تولید را به مخاطره خواهد انداخت لازم است موضوع را جهت پیگیری به دستگاه اجرائی ذیربط و سازمان اعلام کند.
ماده 6- عضو سازمان نباید به کارفرمایانی که به دنبال اعمال غیر اصولی یا غیر قانونی هستند خدمات ارائه کند.
ماده 7- عضو سازمان باید از اعضائی که بعلت رعایت و پایبندی به اخلاق حرفهای دچار مشکلات یا موانعی شدهاند با کمک سازمان بطور جدی حمایت کند.
ماده 8- عضو سازمان باید تعهدات خود را در مقابل کارفرمایان برای فعالیتهای بخش کشاورزی طبق ضوابط مندرج در آئیننامهها، دستورالعملها و استانداردهای نظام مهندسی انجام و در صورت نبود مصوبه بر اساس عرف پذیرفته شده مهندسی با حسن نیت عمل نماید.
ماده 9- عضو سازمان در صورت مشاهده و تشخیص مواردی که بالفعل و یا بالقوه با منافع کارفرما در تعارض باشد یا بر اظهار نظر و اعمال روشهای فنی تخصصی او اثرگذار و یا کیفیت خدمات را کاهش دهد. باید قبل از شروع کار، آگاهیهای لازم را در خصوص موارد مزبور به نحو قابل استناد به کارفرمای خود اعلام کند.
ماده 10- عضو سازمان با اعتقاد به اینکه تصمیمات و عملکرد وی بر زندگی، سلامت، بهداشت، رفاه، منافع ملی، شرایط زیست محیطی و منابع پایه تولید در کشور دارای تاثیرات عمیق، فراگیر و دراز مدت است، باید خود را مکلف بداند تا اثرات نامطلوب ناشی از ارائه خدمات فنی تخصصی و اتلاف منابع را به حداقل ممکن تقلیل داده و همواره استفاده بهینه از منابع را مد نظر داشته باشد و درهر صورت اثرات نامطلوب آن را اطلاع دهد.
ماده 11- عضو سازمان در اظهار نظر فنی تخصصی در موارد اختلافی بین دو طرف دعوا نبایست تحت تاثیر القائات یا تطمیع یکی از طرفین قرار گیرد.
ماده 12- عضو سازمان نظر فنی تخصصی خود را زمانی میتواند ارائه و اعلام کند که در زمینه مربوطه دارای دانش و اطلاع کافی باشد.
ماده 13- عضو سازمان در تنظیم و ارائه گزارشات فنی تخصصی لازم است صادق باشد و هیچ یک از اصول فنی تخصصی را کتمان نکند.
ماده 14- عضو سازمان لازم است اسرار کارفرمایان را حفظ و از افشای آن برای دیگران خودداری کند.
ماده 15- عضو سازمان بدون موافقت کتبی کارفرما مجاز به افشاء اطلاعاتی نیست که در روند ارائه خدمات فنی تخصصی بدست آورده است.
تبصره: در صورتی که اطلاعات مکتسبه در خصوص عدم رعایت موازین نظام فنی مهندسی فعالیتهای بخش کشاورزی توسط کارفرمایان باشد میتواند موضوع را به سازمان جهت ارجاع به مراجع ذیربط اعلام کند.
ماده 16- عضو سازمان برای بدست آوردن کار از کارفرمایان نباید اخلاق حرفهای را خدشهدار کند.
ماده 17- عضو سازمان در تشریح مسئولیت و پیچیدگی اقدامات فنی تخصصی خود مجاز به اعلام بیش از آنچه واقعیت دارد نمیباشد و لازم است از اظهار خلاف واقع، مبالغه آمیز یا گمراه کننده در خصوص میزان دانش فنی یا صلاحیت خود، شرکا؛ کارکنان، انتشار آگهیهای تبلیغاتی بر خلاف واقع اجتناب کند.
ماده 18- عضو سازمان حق استفاده از عناوین سایر اعضاء را نداشته و مجاز نیست مجوز استفاده از عناوین خود را به غیر بدهد که در جهت فعالیتهای اقتصادی با ارائه خدمات فنی تخصصی فریبکارانه و مغایر با اصول نظام فنی مهندسی فعالیتهای بخش کشاورزی از آن استفاده کند.
ماده 19- عضو سازمان بر اساس مفاد تفاهمنامه و قراردادهائی که با کارفرمایان خود دارد مجاز نمیباشد از طرفهای مورد قرارداد کارفرما یا نمایندگان آنان یا سایر عوامل مؤثر در آن فعالیت وجه یا امتیازی مازاد بر قرارداد بصورت مستقیم و یا غیرمستقیم درخواست یا دریافت کند.
ماده 20- عضو سازمان مکلف است تعهد خود را در مقابل کارفرمایان به نحوی انجام دهد که به منافع عمومی جامعه لطمه وارد نیاورد.
ماده 21- عضو سازمان لازم است حقوق سایر اعضاء را بطور کامل رعایت و از هر اقدامی که به حقوق آنان لطمه وارد میآورد خودداری کند.
ماده 22- عضو سازمان مکلف است با سایر اعضاء به نحوی رقابت نماید که از نظر عرف حرفه مهندسی رقابت سالم محسوب گردد.
ماده 23- عضو سازمان در روند ارائه خدمات فنی تخصصی هر گاه با مواردی که نقض کننده مقررات و ضوابط نظام فنی مهندسی فعالیتهای کشاورزی و سایر مقررات جمهوری اسلامی ایران است برخورد نمود لازم است اطلاعات خود را به نحو مقتضی در اختیار کارفرما قرار داده تا در جهت رفع نواقصی که ناقص مقررات و ضوابط مذکور میباشد اقدام کند.
ماده 24- عضو سازمان با آگاهی از اینکه نظر کارشناسی فقط توسط گروه کارشناسی قابل نقض است در صورت مواجه شدن با مواردی که لازم است نظر کارشناس نقض گردد. باید موضوع به سازمان استان برای طرح در مراجع ذیربط اعلام گردد و نباید بطور مستقیم و غیر مستقیم اقدامی انجام گیرد که به آبروی حرفهای، آینده شغلی یا وضعیت اشتغال عضو دیگر لطمه وارد گردد.
ماده 25- عضو سازمان باید خدمات فنی تخصصی خود را به نحو شایسته و یا کیفیت مطلوب و در زمان تعهد شده ارائه کند.
ماده 26- عضو سازمان باید به اعتماد کارفرمایان ارج نهاده و از آن به نحو شایسته محافظت کند.
ماده 27- عضو سازمان در فرآیند ارائه خدمات فنی تخصصی به کارفرمایان خود به گونهای عمل کند که استقلال و قضاوت حرفهای آنها مخدوش نگردد.
ماده 28- عضو سازمان در ارتباط به نظر فنی تخصصی باید با کارفرمایان راستگو، صادق و با شهامت باشد و کارفرمایان را نسبت به ابعاد مسائل فنی تخصصی آگاه نماید حتی اگر این کار بر خلاف میل کارفرما یا منافع خودشان باشد.
ماده 29- عضو سازمان به هیچ وجه نباید از کم اطلاعی کارفرما در ابعاد خدمت یا ضعف کارفرما در کنترل کیفی کار سوء استفاده کند و لازم است کارفرمایان را نسبت به انجام خدمات فنی تخصصی خود و نتایج آن آگاه و از گمراهی آنان جلوگیری کند.
ماده 30- عضو سازمان باید از هر گونه اعمالی که به نوعی باعث مخدوش شدن اذهان عمومی، کارفرمایان، نسبت به منافع، حرمت و منزلت حرفه مهندسی کشاورزی، منابع طبیعی و محیط زیست شود پرهیز کند.
ماده 31- عضو سازمان لازم است ضمن ارتقاء سطح توانمندیهای حرفهای خود، دانش و تجربیات خویش را به دیگر اعضاء و سازمان انتقال داده و از این طریق اعتبار حرفه مهندسی بخش کشاورزی را ارتقاء دهد.
ماده 32- عضو سازمان باید کار را بر اساس توان خود با ملحوظ داشتن مدیریت، دانش فنی، رشته تخصصی، سطح تجربه و ظرفیت انجام کار که در گواهی تشخیص صلاحیت و رتبهبندی تعیین شده است بپذیرد.
ماده 33- عضو حقوقی سازمان باید به حقوق کارکنان و شرکاء خود احترام گذاشته و نقش و مشارکت آنها را در اعتبار و موفقیت شرکت قدر بگذارد.
ماده 34- عضو حقوقی سازمان باید در حد توان خود محیط و فضای لازم را برای انجام کار برای کارکنان و شرکاء خود فراهم کند و شرایط رشد و ارتقاء آنها را میسر سازد.
ماده 35- عضو حقوقی سازمان لازم است با توجه به تفاوت ماهوی شرکتهای متکی بر دانش و سرمایههای انسانی و شرکتهای متکی بر سرمایه مالی، تعادل مناسب بین منافع سهامداران و امنیت شغلی و رفاهی کارکنان ایجاد کند.
ماده 36- عضو سازمان باید نسبت به رعایت اصول حقوق اساسی انسان پایبند باشد و از هرگونه تبعیض (قومی، دینی، جنسیتی و …) در جذب و نگهداری نیروی انسانی اجتناب کند.
ماده 37- عضو سازمان در صورت عدم رعایت هر یک از اصول مندرج در این دستورالعمل که موجب ضرر و زیان کارفرمایان یا اشخاص ثالث را فراهم کند، در صورت اثبات، عضو خاطی علاوه بر مجازات انتظامی، زیان کارفرمایان و یا اشخاص ثالث را نیز باید جبران کند.
ماده 38- این دستورالعمل در 38 ماده، یک تبصره و 19 بند به تصویب شورای مرکزی رسیده است.